رفتن به محتوا

تعریف اصطلاحنامه‌ها

انواع نامه اداری با مثال

انواع نامه اداری را از روی مسیر و هدف تشخیص می‌دهند. از نظر مسیر، نامه داخلی میان واحدهای یک سازمان ردوبدل می‌شود، نامه وارده از بیرون می‌رسد و نامه صادره به بیرون فرستاده می‌شود. بخشنامه قالب ابلاغ یک تصمیم یا رویه به گروهی از گیرندگان است و می‌تواند داخلی باشد یا میان سازمان‌ها مبادله شود. از نظر هدف، نامه می‌تواند درخواست، پاسخ، گزارش، ابلاغ یا پیگیری باشد. فوریت زمان رسیدگی و محرمانگی حدود دسترسی را تعیین می‌کند.

انتشار: به‌روزرسانی: ۱۵ دقیقه مطالعه
اینفوگرافیک انواع نامه اداری با جدول مسیر و هدف، جایگاه بخشنامه و نمونه ثبت درخواست تمدید قرارداد پیمانکار به‌عنوان وارده
اینفوگرافیک انواع نامه اداری با جدول مسیر و هدف، جایگاه بخشنامه و نمونه ثبت درخواست تمدید قرارداد پیمانکار به‌عنوان وارده

خلاصه در چند نکته

  • مسیر نامه مشخص می‌کند مکاتبه داخلی، وارده یا صادره است؛ هدف نامه مشخص می‌کند از گیرنده چه انتظاری می‌رود.
  • بخشنامه برای ابلاغ تصمیم یا رویه به گروهی از مخاطبان است و در گردش مکاتبات می‌تواند داخلی، وارده یا صادره باشد.
  • شماره و تاریخ نامه در مبدأ را جدا از شماره و تاریخ ثبت آن در دبیرخانه مقصد نگه دارید.
  • ملاک تشخیص نامه وارده، دریافت مکاتبه رسمی از بیرون سازمان است. رویه ثبت آن را برای کانال‌هایی مانند ایمیل هم مشخص کنید.
  • در نامه پاسخ به نامه دریافتی و در پیگیری معمولاً به نامه قبلی خودتان ارجاع دهید و شماره و تاریخ آن را بنویسید.
  • در بخشنامه اجرایی، مخاطبان، اقدام مورد انتظار، زمان اجرا و مقام امضاکننده را مشخص کنید.
  • فوریت و محرمانگی دو ویژگی مستقل‌اند. فوریت روی زمان رسیدگی و محرمانگی روی دسترسی اثر می‌گذارد.
  • نوع رسمی نامه برای ثبت و گزارش‌گیری به کار می‌رود؛ برچسب آزاد جزئیات کاری پرونده را نشان می‌دهد.
فهرست مطالب

برای تشخیص انواع نامه اداری، ابتدا مسیر نامه و سپس هدف آن را مشخص کنید.

انواع نامه اداری از نظر مسیر شامل نامه داخلی، وارده و صادره‌اند. بخشنامه قالب ابلاغ تصمیم یا رویه به گروهی از گیرندگان است و می‌تواند داخلی یا بین‌سازمانی باشد. از نظر هدف، نامه اداری می‌تواند درخواست، پاسخ، گزارش، ابلاغ یا پیگیری باشد.

فرض کنید پیمانکار از سازمان می‌خواهد قراردادش را تمدید کند. نامه او در سازمان دریافت‌کننده «وارده» است و هدفش «درخواست» است. پس از ثبت، واحد قراردادها باید آن را بررسی کند. اگر سازمان جواب رسمی بفرستد، پاسخ در همان پرونده به‌عنوان نامه صادره ثبت می‌شود. این ارتباط را از زمان ارجاع نامه و تعیین مهلت رسیدگی مشخص کنید تا بعداً بتوانید درخواست و پاسخ را کنار هم پیدا کنید.

در آریا آی‌تی، نامه‌های وارده و صادره در دبیرخانه الکترونیک شماره می‌گیرند و نامه داخلی در کارتابل ارجاع می‌شود.

نامه اداری چیست؟

نامه اداری مکاتبه‌ای رسمی است که یک واحد، مقام سازمانی یا مخاطب بیرونی برای درخواست اقدام، اعلام تصمیم، پاسخ یا ثبت یک موضوع کاری می‌فرستد. درخواست پیمانکار، پاسخ سازمان به استعلام و گزارش یک واحد به مدیرش، نمونه‌های آن هستند.

  • شناسه مکاتبه: شماره و تاریخ ثبت، پیدا کردن نامه و ارجاع دقیق به آن را ممکن می‌کند. نامه دریافتی می‌تواند علاوه بر شماره ثبت در مقصد، شماره جداگانه‌ای در مبدأ داشته باشد.
  • فرستنده و گیرنده مشخص: نام، سمت یا واحد طرفین نشان می‌دهد چه کسی نامه را فرستاده و چه شخص یا واحدی باید به آن رسیدگی کند.
  • سابقه قابل پیگیری: متن، پیوست‌ها و ارتباط با نامه‌های قبلی، سابقه‌ای برای بررسی تصمیم‌ها و رسیدگی به پرونده فراهم می‌کنند.

پیش از ثبت، موضوع و گیرنده را بررسی کنید. موضوعی مانند «درخواست تمدید قرارداد نگهداری» در جست‌وجوی بعدی از «درخواست» دقیق‌تر است. اگر نامه همراه پیوست رسیده، وجود و خوانایی آن را هم بررسی کنید تا واحد مسئول بتواند رسیدگی را آغاز کند.

دسته‌بندی اول بر اساس مسیر نامه

از دید سازمانی که نامه را ثبت می‌کند، مکاتبه یا درون سازمان می‌ماند، یا از بیرون می‌رسد، یا به بیرون فرستاده می‌شود. بخشنامه را هم در این بخش می‌بینید، چون شیوه توزیع آن به گروهی از مخاطبان در گردش نامه اهمیت دارد.

نامه داخلی

نامه داخلی بین واحدها یا سمت‌های یک سازمان مبادله می‌شود. درخواست واحد فروش از واحد مالی برای تهیه گزارش مطالبات و گزارش واحد فناوری اطلاعات به معاونت پشتیبانی هر دو نامه داخلی‌اند.

  • نامه داخلی را بر اساس رویه سازمان در کارتابل، سامانه مکاتبات یا دفتر داخلی ثبت کنید.
  • مسیر بررسی و تأیید را با توجه به موضوع و اختیار امضاکننده تعیین کنید. درخواست گزارش و درخواست خرید ممکن است مسیرهای متفاوتی داشته باشند.
  • اگر نتیجه مکاتبه داخلی باید به مخاطب بیرونی اعلام شود، نامه صادره را جداگانه تهیه و در همان پرونده به سابقه داخلی مرتبط کنید.

نامه وارده چیست؟

نامه وارده مکاتبه رسمی دریافت‌شده از بیرون سازمان است. نامه بانک، درخواست پیمانکار و استعلام یک اداره برای سازمان دریافت‌کننده وارده‌اند.

دبیرخانه شماره و تاریخ ثبت در مقصد، مشخصات فرستنده و در صورت وجود، شماره و تاریخ نامه در مبدأ را ثبت می‌کند. نسخه یا تصویر خوانای نامه و پیوست‌ها را به پرونده متصل کنید و آن را به واحد مسئول بفرستید. اگر ایمیل رسمی مستقیم به مدیر رسیده باشد، مسیر ثبت و ارجاع آن را طبق رویه سازمان تکمیل کنید تا تاریخ دریافت و سابقه رسیدگی در دسترس باشد.

نامه صادره چیست؟

نامه صادره مکاتبه رسمی سازمان برای مخاطب بیرونی است. برای نمونه، پاسخ سازمان به استعلام یک اداره برای سازمان فرستنده «صادره» و برای اداره دریافت‌کننده «وارده» است.

پیش‌نویس در واحد مسئول تهیه می‌شود و طبق روال سازمان، پس از بررسی و امضا، برای شماره‌گذاری، ارسال و بایگانی نسخه نهایی به دبیرخانه می‌رود. مراحل کامل در راهنمای ثبت نامه صادره در دبیرخانه آمده است.

بخشنامه اداری چیست؟

بخشنامه قالبی برای ابلاغ یک تصمیم، مصوبه یا رویه مشترک به گروهی مشخص از گیرندگان است. تغییر فرایند تحویل اسناد برای واحدهای یک شرکت نمونه‌ای از بخشنامه داخلی است. ابلاغ یک رویه از سازمان بالادستی به دستگاه‌های تابعه در دبیرخانه هر دستگاه دریافت‌کننده به‌عنوان وارده ثبت می‌شود.

در نامه داخلی موردی، یک واحد می‌تواند برای انجام یک کار از واحد دیگر کمک بخواهد. در بخشنامه، تصمیم یا رویه‌ای مشترک به مجموعه‌ای از مخاطبان ابلاغ می‌شود و باید روشن باشد چه کسانی، از چه زمانی و با چه مسئولیتی آن را اجرا می‌کنند.

انواع بخشنامه اداری

بخشنامه‌ها را می‌توان بر اساس موضوع ابلاغ دسته‌بندی کرد. این دسته‌بندی کاربردی به نویسنده کمک می‌کند اطلاعات لازم را در متن بگنجاند.

  • ابلاغ رویه اجرایی: شیوه انجام یک کار را برای مخاطبان توضیح می‌دهد؛ برای مثال، تحویل ماهانه اسناد هزینه با فرم مشخص.
  • ابلاغ تصمیم یا مصوبه: تصمیم مرجع صلاحیت‌دار و زمان اثر آن را اعلام می‌کند؛ برای مثال، تغییر ساعت پاسخ‌گویی واحدها در یک بازه مشخص.
  • اطلاع‌رسانی عمومی به واحدها: یک برنامه یا زمان‌بندی مشترک را اعلام می‌کند؛ برای مثال، زمان بازدید دوره‌ای از تجهیزات واحدها.

نمونه بخشنامه اداری قابل کپی

در این نمونه، معاونت اداری و مالی یک رویه مشترک را به مدیران واحدها ابلاغ می‌کند. شماره، تاریخ و سمت امضاکننده نمونه‌اند و باید متناسب با سازمان جایگزین شوند.

شماره ۱۴۰۵/اد/۰۱۲۳

تاریخ ۱۴۰۵/۰۹/۲۰

موضوع ابلاغ رویه تحویل ماهانه اسناد هزینه

مخاطبان مدیران همه واحدهای سازمان

پیوست ندارد

با سلام،

برای رسیدگی به‌موقع به هزینه‌های واحدها، مقرر است از تاریخ ۱۴۰۵/۱۰/۰۱، هر واحد فهرست هزینه‌ها و مستندات هر ماه را حداکثر تا پنجمین روز کاری ماه بعد به واحد مالی تحویل دهد. در فهرست ارسالی، تاریخ، شرح و مبلغ هر هزینه درج شود و مستند مربوط به هر ردیف همراه آن ارسال شود.

مدیر هر واحد مسئول تعیین نماینده تحویل اسناد و کنترل کامل بودن مدارک پیش از ارسال است. واحد مالی دریافت مدارک را به نماینده واحد اعلام می‌کند و در صورت کسری، موارد ناقص را برای تکمیل به همان نماینده اطلاع می‌دهد. پرسش‌های مربوط به نحوه تحویل مدارک را به واحد مالی ارجاع دهید.

تاریخ اجرا ۱۴۰۵/۱۰/۰۱. نخستین نوبت تحویل اسناد مربوط به هزینه‌های دی‌ماه ۱۴۰۵ است و مهلت آن پنجمین روز کاری بهمن‌ماه خواهد بود.

امضا [نام و نام خانوادگی]، معاون اداری و مالی

دسته‌بندی دوم بر اساس ماهیت نامه

ماهیت نامه هدف اصلی فرستنده را مشخص می‌کند. یک نامه وارده ممکن است درخواست یا گزارش باشد و یک نامه صادره ممکن است پاسخ یا ابلاغ باشد.

نامه درخواست

نامه درخواست از گیرنده می‌خواهد اقدام مشخصی انجام دهد، مانند صدور مجوز، تأمین اعتبار یا ارسال مدرک. اقدام، گیرنده مسئول و مهلت را روشن بنویسید. برای مثال، از واحد مالی بخواهید گزارش مانده مطالبات مهرماه را تا پایان وقت اداری دوشنبه ارسال کند.

نامه پاسخ

نامه پاسخ نتیجه بررسی یا تصمیم سازمان درباره مکاتبه‌ای قبلی را اعلام می‌کند. در آغاز متن، شماره و تاریخ نامه دریافتی را در عبارت عطف بیاورید و ارتباط دو نامه را در پرونده ثبت کنید. اگر پاسخ نهایی به تکمیل مدرک وابسته است، نام مدرک و مسیر ارسال آن را بنویسید.

نامه گزارش

نامه گزارش نتیجه یک کار، بازدید یا بررسی را به گیرنده منتقل می‌کند. بازه زمانی، یافته‌ها و نتیجه را مشخص کنید. اگر جزئیات یا شواهد مفصل‌اند، خلاصه را در نامه بنویسید و گزارش کامل یا مدارک را پیوست کنید.

نامه ابلاغ یا اعلام

نامه ابلاغ یا اعلام تصمیم، انتصاب، تغییر رویه یا اطلاع رسمی را به گیرنده می‌رساند. اگر مخاطب باید اقدامی انجام دهد، مسئول اجرا و تاریخ شروع را درج کنید. اگر هدف صرفاً اطلاع‌رسانی است، موضوع و دامنه مخاطبان را روشن بنویسید.

نامه پیگیری

نامه پیگیری برای یادآوری یا دریافت وضعیت مکاتبه قبلی فرستاده می‌شود. شماره و تاریخ نامه‌ای را که دنبال می‌کنید، وضعیت فعلی و انتظار خود از گیرنده را بنویسید. برای پیگیری‌های داخلی می‌توان از یادآوری سامانه نیز استفاده کرد، اگر رویه سازمان به مکاتبه رسمی تازه نیاز نداشته باشد.

اگر نامه چند هدف دارد، آن را بر اساس اقدام اصلی گیرنده دسته‌بندی کنید. برای مثال، اگر متن درباره خرابی تجهیزات گزارش می‌دهد و هم‌زمان خرید قطعه را می‌خواهد، ثبت درخواست خرید به‌صورت جداگانه به واحد تدارکات امکان می‌دهد آن را با مسئول و مهلت مشخص پیگیری کند.

طبقه‌بندی‌های تکمیلی فوریت و محرمانگی

فوریت مشخص می‌کند چه زمانی باید به نامه رسیدگی شود و محرمانگی مشخص می‌کند چه کسانی به آن دسترسی دارند. برای هر نامه این دو ویژگی را جداگانه تعیین کنید.

  • فوریت: درجاتی مانند عادی، فوری و آنی باید در رویه سازمان با مهلت رسیدگی و شیوه پیگیری تعریف شوند. اگر یک اقدام موعد مشخصی دارد، علاوه بر درجه فوریت، موعد را هم بنویسید.
  • محرمانگی: طبقه محرمانگی و نقش کاربران تعیین می‌کند چه کسی مجاز به مشاهده، دریافت رونوشت یا دانلود فایل است. دسترسی به نامه و پیوست‌ها را طبق رویه سازمان بررسی کنید.

در الگوی چهارسطحی اسناد طبقه‌بندی‌شده، طبقات شامل محرمانه، خیلی محرمانه، سری و به‌کلی سری‌اند. عنوان طبقات و قواعد دسترسی را طبق ضوابط حاکم بر سازمان اعمال کنید. جزئیات در راهنمای طبقه‌بندی نامه محرمانه و کنترل دسترسی آمده است.

جدول مرجع انواع نامه اداری

برای تعیین محل ثبت، ابتدا به مسیر نامه نگاه کنید. برای تعیین اقدام گیرنده و محتوای متن، از ماهیت نامه کمک بگیرید.

معیارنوع یا قالبنمونهثبت یا نکته اجرایی
مسیرداخلیدرخواست گزارش از واحد مالیثبت در گردش داخلی مطابق رویه سازمان
مسیرواردهدرخواست شرکت پیمانکار برای تمدید قراردادثبت در دبیرخانه مقصد و نگهداری شماره مبدأ در صورت وجود
مسیرصادرهپاسخ رسمی به استعلام یک ادارهثبت صادره و بایگانی نسخه نهایی طبق رویه دبیرخانه
قالب ابلاغبخشنامهابلاغ رویه تحویل اسناد هزینه به واحدهاثبت بر اساس مسیر با تعیین مخاطبان و تاریخ اجرا
ماهیتدرخواستدرخواست تأمین اعتبارتعیین اقدام، مخاطب و مهلت
ماهیتپاسخنتیجه بررسی استعلامارجاع به شماره و تاریخ نامه دریافتی
ماهیتگزارشنتیجه بازدید از کارگاهثبت یافته‌ها و پیوست مستندات در صورت نیاز
ماهیتابلاغ یا اعلاماعلام تاریخ اجرای رویه جدیدتعیین مخاطبان و وظیفه اجرایی در صورت وجود
ماهیتپیگیرییادآوری درخواست بی‌پاسخارجاع به نامه قبلی و تعیین اقدام مورد انتظار

چند مثال برای تشخیص نوع نامه

در هر مثال، ابتدا مسیر را از دید سازمان ثبت‌کننده مشخص کنید. سپس ببینید گیرنده باید تصمیم بگیرد، اقدام کند یا صرفاً در جریان قرار بگیرد.

فلوچارت تشخیص انواع نامه اداری بر اساس مسیر و هدف، با برچسب‌های فوریت و محرمانگی و مثال ارجاع درخواست پیمانکار به واحد قراردادها
فلوچارت تشخیص انواع نامه اداری بر اساس مسیر و هدف، با برچسب‌های فوریت و محرمانگی و مثال ارجاع درخواست پیمانکار به واحد قراردادها
  1. پیگیری پرداخت از سوی تأمین‌کننده: نامه برای سازمان وارده است و ماهیت پیگیری دارد. دبیرخانه آن را به واحد مالی ارجاع می‌دهد. جواب رسمی به تأمین‌کننده صادره و از نوع پاسخ است. شماره و تاریخ نامه تأمین‌کننده را در عطف پاسخ و شماره ثبت وارده را در ارتباط داخلی پرونده درج کنید.
  2. تغییر ساعت کاری در ماه رمضان: نامه داخلی و در قالب بخشنامه ابلاغ می‌شود. تاریخ شروع و پایان، واحدهای مشمول و مرجع پاسخ‌گویی را بنویسید تا همه واحدها رویه یکسانی داشته باشند.
  3. گزارش خرابی سرور به معاونت پشتیبانی: نامه داخلی و از نوع گزارش است. اگر برای رفع خرابی باید قطعه‌ای خریداری شود، درخواست خرید را به گزارش مرتبط کنید تا هر دو سابقه در پرونده قابل پیگیری باشند.
  4. درخواست تمدید قرارداد از سوی پیمانکار: نامه وارده و از نوع درخواست است. پس از ثبت، آن را به واحد قراردادها ارجاع دهید. اگر تمدید به تأیید مقام مسئول نیاز دارد، نتیجه بررسی و پاسخ نهایی را در همان پرونده ثبت کنید.

اصطلاحات کوتاه مکاتبات اداری

در مکاتبات، «وارده» جهت مقابل «صادره» است. معنی اصطلاحات پرکاربرد را در جدول زیر ببینید.

اصطلاحمعنی
واردهنامه رسمی رسیده از بیرون سازمان.
صادرهنامه رسمی ارسال‌شده از سازمان به مخاطب بیرونی.
عطفارجاع به مکاتبه قبلی، معمولاً نامه دریافتی، همراه با شماره و تاریخ آن.
پیروارجاع به نامه قبلی فرستنده برای ادامه، تکمیل یا پیگیری همان موضوع.
دفتر اندیکاتوردفتر یا بخش الکترونیکی دبیرخانه برای ثبت مشخصات و شماره مکاتبات.
شماره نامهشناسه‌ای که برای ثبت و بازیابی مکاتبه در دفتر یا سامانه به کار می‌رود.
بخشنامهمکاتبه‌ای برای ابلاغ تصمیم یا رویه مشترک به گروهی از مخاطبان.
پیوستمدرک یا فایلی که همراه نامه ارسال می‌شود، مانند فرم یا گزارش تکمیلی.
رونوشتنسخه‌ای از نامه که برای اطلاع یا اقدام به گیرنده‌ای افزون بر مخاطب اصلی می‌رسد.

برای آشنایی با ساختار شماره نامه و شیوه ثبت آن، راهنمای شماره‌گذاری نامه در دفتر اندیکاتور را ببینید.

اشتباهات رایج در دسته‌بندی نامه‌ها

بیشتر خطاهای این مرحله هنگام انتخاب دفتر ثبت، تعیین گیرندگان یا ارتباط دادن نامه به سابقه پرونده رخ می‌دهند. این موارد را پیش از ثبت یا ارسال بررسی کنید.

  1. ثبت نامه داخلی در دفتر صادره. محدوده سازمانی گیرنده را مشخص کنید و نوع ثبت را مطابق رویه دبیرخانه انتخاب کنید. نام یک واحد به‌تنهایی کافی نیست، به‌ویژه وقتی شرکت‌های تابعه دبیرخانه جدا دارند.
  2. ثبت‌نکردن مکاتبه رسمی دریافتی از طریق ایمیل. نامه و پیوست‌های لازم را طبق رویه ثبت کنید و تاریخ دریافت را نگه دارید.
  3. پخش بخشنامه از راه رونوشت‌های پراکنده. یک نسخه نهایی با فهرست مخاطبان ثبت کنید و توزیع را بر اساس همان فهرست انجام دهید.
  4. ارسال پاسخ با سابقه ناقص. شماره و تاریخ نامه اصلی را در متن پاسخ ذکر کنید و هر دو مکاتبه را در پرونده به یکدیگر مرتبط کنید.
  5. ثبت برچسب آزاد به‌جای نوع رسمی. برای نمونه، «مهم» برچسب کاری است. برای گزارش‌گیری، نوع ثبت را به‌عنوان وارده، صادره یا داخلی مشخص کنید.

نوع نامه در اتوماسیون اداری چه اثری دارد؟

نوع نامه در اتوماسیون اداری به انتخاب دفتر شماره‌گذاری، مسیر بررسی و امضا و گزارش‌گیری کمک می‌کند. حدود دسترسی را بر اساس سطح محرمانگی و نقش کاربران تعیین کنید.

در مکاتبات اداری آریا آی‌تی، نامه‌های داخلی، وارده و صادره به‌صورت نوع رسمی تعریف می‌شوند و فوریت و سطح محرمانگی هم قابل تعیین‌اند. دبیرخانه برای ثبت وارده و صادره، شماره‌گذاری خودکار و دفتر اندیکاتور به کار می‌رود و هر دبیرخانه واحدی می‌تواند اندیکاتور جداگانه داشته باشد. دستور روی نامه هم می‌تواند به وظیفه‌ای با مسئول و مهلت تبدیل شود. برای تنظیم موضوع، متن و خطاب نامه، راهنمای اصول نامه‌نگاری اداری را ببینید.

چک‌لیست تعریف انواع نامه پیش از راه‌اندازی سامانه

پیش از راه‌اندازی سامانه، برای هر نوع نامه مشخص کنید چه کسی آن را ثبت می‌کند، از کدام مسیر تأیید می‌گذرد و کجا بایگانی می‌شود. برای مرور آیین‌نامه مکاتبات از این چک‌لیست استفاده کنید.

  • مسیرهای داخلی، وارده و صادره و شیوه ابلاغ بخشنامه را تعریف کنید.
  • برای هر مسیر، مسئول ثبت، دفتر شماره‌گذاری و قالب شماره را تعیین کنید.
  • درجه‌های فوریت و مهلت هرکدام و سطوح محرمانگی و حدود دسترسی را ثبت کنید.
  • قاعده ارجاع به شماره و تاریخ نامه قبلی را برای پاسخ و پیگیری بنویسید.
  • رویه ثبت نامه‌های رسمی دریافتی از ایمیل یا پیام‌رسان و نگهداری پیوست‌ها را مشخص کنید.
  • نقش دبیرخانه مرکزی و دبیرخانه‌های واحدی را در ثبت و گردش مکاتبات تعیین کنید.
  • با یک پرونده نمونه بررسی کنید که درخواست، ارجاع، پاسخ و پیوست‌ها از روی سابقه ثبت قابل بازیابی باشند.

امکانات آریا آی‌تی برای مدیریت انواع نامه اداری

دبیرخانه برای ثبت وارده و صادره، کارتابل برای ارجاع نامه داخلی و مدیریت دانش برای ابلاغ بخشنامه با تأییدیه مطالعه به کار می‌رود.

نیازامکان در آریا آی‌تیپلن
ثبت وارده و صادره با شمارهدبیرخانه الکترونیکپایه
نامه داخلی و ارجاعکارتابل نامه‌های داخلیپایه
ابلاغ بخشنامه با تأییدیه مطالعهابلاغ بخشنامه در مدیریت دانشحرفه‌ای

پیش از تصمیم: پلن پایه ماهانه ۱٫۹۹ میلیون تومان، حرفه‌ای ۳٫۹۹ میلیون تومان و سازمانی ۶٫۹۹ میلیون تومان است. جزئیات و مقایسه کامل در صفحه تعرفه‌های آریا آی‌تی آمده است. پلن حرفه‌ای را می‌توانید ۷ روز رایگان امتحان کنید.

راهنماهای تکمیلی نامه‌نگاری

پس از تشخیص نوع نامه، راهنمای مرتبط با مرحله‌ای را که در آن هستید انتخاب کنید.

پرسش‌های متداول درباره انواع نامه اداری

نامه اداری چند نوع دارد؟

از نظر مسیر، نامه اداری سه نوع دارد: داخلی، وارده و صادره. بخشنامه قالب ابلاغ گروهی است و می‌تواند داخلی یا بین‌سازمانی باشد. از نظر هدف، نامه می‌تواند درخواست، پاسخ، گزارش، ابلاغ یا پیگیری باشد.

نامه وارده و صادره چیست؟

نامه وارده مکاتبه رسمی است که از بیرون به سازمان می‌رسد. نامه صادره مکاتبه رسمی است که سازمان به مخاطب بیرونی می‌فرستد. یک نامه می‌تواند برای فرستنده صادره و برای گیرنده وارده باشد.

فرق نامه داخلی و صادره چیست؟

نامه داخلی بین واحدها یا سمت‌های یک سازمان مبادله و در گردش داخلی ثبت می‌شود. نامه صادره برای مخاطب بیرونی فرستاده می‌شود و طبق رویه سازمان در دبیرخانه شماره صادره می‌گیرد.

آیا ایمیل رسمی یک سازمان دیگر نامه وارده است؟

بله. اگر ایمیل حاوی یک مکاتبه رسمی باشد، طبق رویه سازمان در دبیرخانه ثبت می‌شود و همراه پیوست‌ها به واحد مسئول ارجاع داده می‌شود.

بخشنامه با نامه داخلی چه فرقی دارد؟

نامه داخلی بر اساس مسیر تعریف می‌شود و بین واحدهای یک سازمان می‌گردد. بخشنامه بر اساس کارکرد تعریف می‌شود و تصمیم یا رویه‌ای مشترک را به گروهی از گیرندگان ابلاغ می‌کند. بخشنامه می‌تواند داخلی باشد.

انواع بخشنامه اداری کدام‌اند؟

از نظر کاربرد می‌توان بخشنامه‌ها را به ابلاغ رویه اجرایی، ابلاغ تصمیم یا مصوبه و اطلاع‌رسانی عمومی به واحدها تقسیم کرد. موضوع و اقدام مورد انتظار در هرکدام متفاوت است.

بخشنامه اداری چه اجزایی دارد؟

شماره، تاریخ، موضوع، فهرست مخاطبان، متن ابلاغ و امضای مقام صادرکننده اجزای اصلی‌اند. در بخشنامه اجرایی، تاریخ اجرا، مهلت و مسئول اقدام را هم مشخص کنید.

شماره نامه اداری چیست؟

شماره نامه شناسه‌ای برای ثبت، بازیابی و ارجاع به مکاتبه است. نامه وارده ممکن است یک شماره در سازمان فرستنده و شماره ثبت دیگری در دبیرخانه گیرنده داشته باشد.

نامه‌های طبقه‌بندی‌شده چند دسته‌اند؟

در الگوی چهارسطحی اسناد طبقه‌بندی‌شده، چهار طبقه وجود دارد: محرمانه، خیلی محرمانه، سری و به‌کلی سری. برای ثبت و تعیین دسترسی، ضوابط حاکم بر سازمان را ملاک بگیرید.

پیوست در نامه اداری یعنی چه؟

پیوست مدرک یا فایلی است که همراه نامه ارسال می‌شود، مانند فرم، گزارش یا تصویر مستند. نام یا تعداد پیوست‌ها را مشخص کنید تا گیرنده بتواند کامل بودن مدارک را بررسی کند.

جمع‌بندی

برای تشخیص نوع نامه، اول مشخص کنید نامه داخل سازمان می‌ماند، از بیرون می‌رسد یا به بیرون فرستاده می‌شود. سپس هدف آن را ثبت کنید و اگر قالب آن بخشنامه است، مخاطبان و تاریخ اجرا را بنویسید. نامه‌ها و پیوست‌های مرتبط را در یک پرونده نگه دارید تا بتوانید مسیر رسیدگی را از درخواست تا پاسخ دنبال کنید. برای مقایسه پلن‌ها و قیمت‌ها، صفحه تعرفه‌ها را ببینید.

برای مدیریت انواع نامه، دبیرخانه چندواحدی و کارتابل را در اتوماسیون اداری آریا آی‌تی ببینید و پلن حرفه‌ای را ۷ روز رایگان آزمایش کنید.

پرسش‌های متداول

نامه اداری چند نوع دارد؟

+

از نظر مسیر، نامه اداری سه نوع دارد: داخلی، وارده و صادره. بخشنامه قالب ابلاغ گروهی است و می‌تواند داخلی یا بین‌سازمانی باشد. از نظر هدف، نامه می‌تواند درخواست، پاسخ، گزارش، ابلاغ یا پیگیری باشد.

نامه وارده و صادره چیست؟

+

نامه وارده مکاتبه رسمی است که از بیرون به سازمان می‌رسد. نامه صادره مکاتبه رسمی است که سازمان به مخاطب بیرونی می‌فرستد. یک نامه می‌تواند برای فرستنده صادره و برای گیرنده وارده باشد.

فرق نامه داخلی و صادره چیست؟

+

نامه داخلی بین واحدها یا سمت‌های یک سازمان مبادله و در گردش داخلی ثبت می‌شود. نامه صادره برای مخاطب بیرونی فرستاده می‌شود و طبق رویه سازمان در دبیرخانه شماره صادره می‌گیرد.

آیا ایمیل رسمی یک سازمان دیگر نامه وارده است؟

+

بله. اگر ایمیل حاوی یک مکاتبه رسمی باشد، طبق رویه سازمان در دبیرخانه ثبت می‌شود و همراه پیوست‌ها به واحد مسئول ارجاع داده می‌شود.

بخشنامه با نامه داخلی چه فرقی دارد؟

+

نامه داخلی بر اساس مسیر تعریف می‌شود و بین واحدهای یک سازمان می‌گردد. بخشنامه بر اساس کارکرد تعریف می‌شود و تصمیم یا رویه‌ای مشترک را به گروهی از گیرندگان ابلاغ می‌کند. بخشنامه می‌تواند داخلی باشد.

انواع بخشنامه اداری کدام‌اند؟

+

از نظر کاربرد می‌توان بخشنامه‌ها را به ابلاغ رویه اجرایی، ابلاغ تصمیم یا مصوبه و اطلاع‌رسانی عمومی به واحدها تقسیم کرد. موضوع و اقدام مورد انتظار در هرکدام متفاوت است.

بخشنامه اداری چه اجزایی دارد؟

+

شماره، تاریخ، موضوع، فهرست مخاطبان، متن ابلاغ و امضای مقام صادرکننده اجزای اصلی‌اند. در بخشنامه اجرایی، تاریخ اجرا، مهلت و مسئول اقدام را هم مشخص کنید.

شماره نامه اداری چیست؟

+

شماره نامه شناسه‌ای برای ثبت، بازیابی و ارجاع به مکاتبه است. نامه وارده ممکن است یک شماره در سازمان فرستنده و شماره ثبت دیگری در دبیرخانه گیرنده داشته باشد.

نامه‌های طبقه‌بندی‌شده چند دسته‌اند؟

+

در الگوی چهارسطحی اسناد طبقه‌بندی‌شده، چهار طبقه وجود دارد: محرمانه، خیلی محرمانه، سری و به‌کلی سری. برای ثبت و تعیین دسترسی، ضوابط حاکم بر سازمان را ملاک بگیرید.

پیوست در نامه اداری یعنی چه؟

+

پیوست مدرک یا فایلی است که همراه نامه ارسال می‌شود، مانند فرم، گزارش یا تصویر مستند. نام یا تعداد پیوست‌ها را مشخص کنید تا گیرنده بتواند کامل بودن مدارک را بررسی کند.

این مطلب برایتان مفید بود؟

اتوماسیون اداری آریا آی‌تی را رایگان امتحان کنید

هر آنچه در دانشنامه خواندید، در محیط کار دیجیتال آریا آی‌تی آماده استفاده است؛ بدون نصب و راه‌اندازی پیچیده.

انواع نامه اداری با جدول و نمونه کامل بخشنامه | آریا آی‌تی